Αποτέλεσμα εικόνας για Γέφυρα Μόρνου

Η ιστορία της γέφυρας του Μόρνου ξεκινά το καλοκαίρι του μακρινού 1938. Μέχρι τότε η διάβαση του ποταμού ήταν δύσκολη, καθώς οι τεράστιες ποσότητες νερού που κατέβαιναν από τους ορεινούς όγκους των Βαδρουσίων, της Γκιώνας και του Τρικόρφου, τον καθιστούσαν αδιαπέραστο για μεγάλα διαστήματα του χρόνου. Οι επιπτώσεις της κατασκευής της γέφυρας, στην οικονομική ζωή των πεδινών χωριών της Δωρίδας, ήταν καταλυτικές.

Για την εποχή της μάλιστα, θεωρείτο πρωτοποριακή και καύχημα της ελληνικής μηχανικής επιστήμης. Διαθέτει πέντε τόξα, καθένα από τα οποία έχει άνοιγμα 45 μέτρων. Το ολικό μήκος της γέφυρας είναι 225 μέτρα και το πλάτος του καταστρώματός της είναι 6 μέτρα. Είναι κατασκευασμένη με σιδηρο­παγές μπετόν-αρμέ. Στοίχισε 10 εκατομμύρια δραχμές, τα οποία καταβλήθηκαν από το κράτος ως μέρος της δαπάνης για την κατα­σκευή της εθνικής οδού Πειραιώς- Μεσολογγίου.

Από τότε μέχρι σήμερα, η γέφυρα του Μόρνου συνεχίζει να εξυπηρετεί εκατοντάδες κατοίκους των Δήμων Ναυπακτίας και Δωρίδος που τη χρησιμοποιούν για τις καθημερινές τους μετακινήσεις, αλλά και δεκάδες επισκέπτες των ορεινών περιοχών.

Αν ρωτήσεις τους παλιότερους για την καθημερινή ζωή στα χρόνια πριν τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο δυο λέξεις βγαίνουν αυθόρμητα και με τη μεγαλύτερη συχνότητα: «φτώχεια» και «τυραννία».

Πολλή δουλειά, πενιχρές σοδειές, αδυναμία πώλησης έστω και των λιγοστών προϊόντων, έλλειψη σε φάρμακα και γιατρούς, για να τελειώσει κανείς Γυμνάσιο έπρεπε να πηγαίνει στη Ναύπακτο, απουσία δρόμων και μεταφορικών μέσων.
Η περιοχή μας πάντα ήταν -και συνεχίζει να είναι – σε τελευταία προτεραιότητα σε ότι αφορά έργα υποδομής. Όταν σχεδιάστη­κε ο σιδηρόδρομος τη δεκαετία του 1880, φτιάχτηκαν γραμμές σε όλη την Πελοπόννησο, η γραμμή Αθήνας-Λειβαδιάς-Μπράλλου- Λαμίας και η γραμμή Μεσολογγίου-Αγρινίου. Αν κοιτάξει κανείς το χάρτη της Ελλάδας εκείνη την εποχή διαπιστώνει ότι η μόνη περιοχή που έμεινε εκτός σχεδιασμού είναι η περιοχή Δωρίδας- Ναυπακτίας. Το Ευπάλιο απέκτη­σε οδική σύνδεση με την υπόλοιπη χώρα μόλις στα τέλη της δεκα­ετίας του ’30 με την ολοκλήρωση της εθνικής οδού Αθηνών-Λιδωρικίου-Ιωαννίνων. Πριν την εμφάνιση του αυτοκινήτου οι μετακινή­σεις στην περιοχή μας γίνονταν από στεριάς με υποζύγια πάνω σε ένα πρωτόγονο «οδικό» δίκτυο, που παρέμεινε σχεδόν απαράλλακτο από τα χρόνια της βυζαντινής αυτοκρατορίας, και από τη θάλασσα με πλοία. Είναι δε χαρα­κτηριστικό ότι η οδική σύνδεση των παραλιακών χωριών της Δωρίδας πραγματοποιήθηκε μόλις το 1973(!) με την ολοκλή­ρωση της Εθνικής οδού Ναυπάκτου-Ιτέας. Μέχρι τότε για να πάει κανείς από το Ευπάλιο στην Ερατεινή ή το Γαλαξίδι έπρεπε να πάει οδικώς μέσω Λιδορικίου ή από θαλάσσης με καΐκι. Τα παραλιακά χωριά είχαν σύνδεση με την απέναντι ακτή της Πελοπον­νήσου. Το Μοναστηράκι ήταν το βασικό λιμάνι-διαμετακομιστικό κέντρο της περιοχής.  Εμπορεύμα­τα μεταφέρονταν από και προς την απέναντι ακτή του Ψαθόπυργου. Στη συνέχεια με υποζύγια μεταφέρονταν στα χωριά της ορεινής Δωρίδας. Αντίστοιχες εμπορικές συναλλαγές γίνονταν και από το λιμάνι της Ναυπάκτου με Ψαθόπυργο και Πάτρα. Τα χωριά από Σεργούλα, Γλύφα και πιο πέρα είχαν περισσότερες επαφές με το Αίγιο. Βέβαια μιλά­με για μεταφορά στοιχειωδών πρώτων ειδών διατροφής και δια­βίωσης διότι το χρήμα που κυκλο­φορούσε ήταν ελάχιστο.
Πενιχρά ήταν τα μέσα μεταφοράς. Η συντήρηση των υποζυγίων ήταν μια ακριβή υπόθεση και πολλά νοικοκυριά δεν είχαν τη δυνατότητα αυτή. Ετσι οι περισ­σότερες μετακινήσεις γίνονταν με τα πόδια και οι άνθρωποι ανα­λάμβαναν και το ρόλο του υποζυ­γίου. Είναι αδιανόητο σήμερα να φανταστεί κανείς ανθρώπους φορτωμένους με τσουβάλια και καλάθια να κάνουν διαδρομές πέντε, έξι και παραπάνω ωρών στα κακοτράχαλα μονοπάτια που οδηγούσαν στη Ναύπακτο ή το Μοναστηράκι. Αλλά και τα πλοιά­ρια ήταν αξιοθρήνητα.
Οι μετακινήσεις στο εσωτερικό της Δωρίδας ήταν πολύ δύσκολες λόγω του ορεινού του εδάφους αλλά και λόγω των ποταμών που ειδικά τους χειμερινούς μήνες αποτελούσαν αδιαπέραστα εμπόδια. Το μεγαλύτερο από αυτά ήταν ο ποταμός Μόρνος.

Το ολικό μήκος της γέφυρας είναι 225 μέτρα και το πλάτος του καταστρώματός της είναι 6 μέτρα. Είναι κατασκευασμένη με σιδηροπαγές μπετόν-αρμέ. Στοίχισε τότε περίπου 10 εκατομμύρια δραχμές.
H γέφυρα του Μόρνου εξυπηρετεί κυρίως τους κατοίκους της Ναυπακτίας και Δωρίδος που τη χρησιμοποιούν για τις καθημερινές τους μετακινήσεις, αλλά τους επισκέπτες των περιοχών αυτών.

Ο Μόρνος πάντα είχε νερό πριν από τη κατασκευή του φράγματος που πήρε μεγάλο όγκο νερού να υρδοδοτηθεί η Αθήνα .
Όταν το ποτάμι δεν είχε νερό, περνούσαν μέσα απ’ αυτό και όταν το ποτάμι είχε νερό περνούσαν χαμηλά στην «περαταριά» με τη βοήθεια αλόγων και κάρων. Βέβαια έβγαιναν στην αντίπερα όχθη βρεγμένοι και ταλαιπωρημένοι. Το πιο πιθανό είναι μερικοί να παρασύρθηκαν από τα ορμητικά νερά και στην προσπάθειά τους να διαβούν αντίπερα, να πνίγηκαν !

Το πέρασμα του ζώου με το φορτίο ήταν ακόμα πιο δύσκολο καθώς το νερό βαράγκωνε, χτυπούσε στη κοιλιά του ζώου και κινδύνευε να παρασυρθεί το ζώο και το αφεντικό του.
Οι μαθητές που έπρεπε να πάνε απ’τα γύρω χωριά και να σπουδάσουν στη Ναύπακτο δεν μπορούσαν να τον δισχίσουν εύκολα για αυτό έπρεπε να ενοικιάζουν σπίτι στη Ναύπακτο που πολλές οικογένειες δεν μπορούσαν να ανταπεξέλθουν οικονομικά. Οι μανάδες, που είχαν παιδιά στο Γυμνάσιο στη Ναύπακτο περίμεναν μέρες ή και βδομάδες κάποτε, να λιγοστέψουν τα νερά, για να μπορέσουν «να διαβούν αντίπερα» να πάνε να δούνε τα παιδιά τους και να τους πάνε το καλάθι ή το σακούλι με τα τρόφιμα. Μερικές μανάδες, αποφάσιζαν και πήγαιναν στη Ναύπακτο με τα πόδια και φορτωμένες από το παλιό πέτρινο «Κεφαλογιόφυρο», που αύξανε την απόσταση στο διπλό η τριπλό. Η κανονική διαδρομή Καστράκι – Ναύπακτος με τα πόδια είναι περίπου μιάμιση ώρα.
Το «Κεφαλογιόφυρο» συνδέει την ορεινή Δωρίδα και την ορεινή Ναυπακτία. Χτίστηκε τα χρό­νια της Τουρκοκρατίας σε ένα στενό πέρασμα του Μόρνου. Είναι μονότοξο, έχει μήκος δεκάξι μέτρα, πλά­τος 2,30 μέτρα και απέχει πέντε μέτρα από την επιφάνεια του νερού. Από εκεί πέρασαν αυτοί που γλύτωσαν μετά την ηρωική Εξοδο του Μεσολογγίου . Οι περισσότεροι από αυτούς κατοίκησαν στα χωριά της Δωρίδας, της Ναυπακτίας.

Η εφημερίδα  «ΕΜΠΡΟΣ»  της 17 Δεκεμβρίου 1907, προφανώς μετά από κάποιο πνιγμό, αναφέρεται στο  «εν πανδήμω συλλαλητηρίω»  εις την πόλη της Ναυπάκτου  «για την κατασκευή της γέφυρας του ποταμού Μόρνου ελλείψει της οποίας διακόπτεται η συγκοινωνία Ναυπακτίας και Δωρίδος, ολόκληρον την χειμερινήν περίοδον επί ανυπολογίστω οικονομική ζημίας αμφοτέρων των επαρχιών». Το νομοσχέδιο για τη κατασκευή της ψηφίσθηκε το Δεκέμβρης του 1907, η γέφυρα όμως άρχισε να  κατασκευάζεται το 1936 και αποπερατώθηκε το 1938 !
Σήμερα η Γέφυρα του Μόρνου είναι μια παλιά και χωρίς νάχει συντηρηθεί ποτέ γέφυρα σχεδόν 80 χρόνων . Οπως είναι φυσικό έχει οξειδωθεί ο οπλισμός της και η γέφυρα έχει σίγουρα υποστεί τις φθορές του χρόνου. Οι αποκολλήσεις τσιμέντου από τα τόξα είναι πλέον ορατές,  όπως και οι φθορές στις γωνίες των πεζοδρομίων και ραγίσματα . Στα 80 χρόνια της ζωής της δεν έχει γίνει ποτέ κι από κανέναν κάποια σημαντική συντήρηση. Αποτέλεσμα αυτού είναι να υπάρχουν σοβαρά ερωτήματα για την στατική επάρκειά της. Επίσης η αμμοληψία τόσων χρόνων σε κοντινή απόσταση από τη γέφυρα, μπορεί και να έχει αποδυναμώσει το έδαφος και πιθανόν να έχουν δημιουργηθεί επικίνδυνα στατικά προβλήματα για την Γέφυρα.  Εμεις λέμε πως η Γέφυρα του Μόρνου  χρειάζεται άμεση και σοβαρή παρέμβαση από τον ίδιο τον Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας τον Κώστα Μπακογιάννη να επισκευαστεί, συντηρηθεί κι εξωραϊστεί το μοναδικό αυτό στολίδι της περιοχής , η ιστορική Γέφυρα του Μόρνου.

Εμείς θα στείλουμε σήμερα κιόλας το παρόν δημοσίευμα στο γραφείο του Κώστα Μπακογιάννη, κι ευελπιστούμε πως θα δει με σοβαρότητα το όλο θέμα.

Εδώ θα είμαστε, θα το παρακολουθούμε με μεγάλη προσοχή και θα επανέλθουμε και δριμύτεροι αν χρειαστεί….


Γέφυρα Μόρνου: Έως πότε η εγκατάλειψη;

26/11/2013

ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: lepantomag.gr/nafpaktia/

Η ιστορία της γέφυρας του Μόρνου ξεκινά το καλοκαίρι του μακρινού 1938. Μέχρι τότε η διάβαση του ποταμού  ήταν δύσκολη, καθώς οι τεράστιες ποσότητες νερού που κατέβαιναν από τους ορεινούς όγκους των Βαδρουσίων, της Γκιώνας και του Τρικόρφου, τον καθιστούσαν αδιαπέραστο για μεγάλα διαστήματα του χρόνου. Οι επιπτώσεις της κατασκευής της γέφυρας, στην οικονομική ζωή των πεδινών χωριών της Δωρίδας, ήταν καταλυτικές.

Για την εποχή της μάλιστα, θεωρείτο πρωτοποριακή και καύχημα της ελληνικής μηχανικής επιστήμης. Διαθέτει πέντε τόξα, καθένα από τα οποία έχει άνοιγμα 45 μέτρων. Το ολικό μήκος της γέφυρας είναι 225 μέτρα και το πλάτος του καταστρώματός της είναι 6 μέτρα. Είναι κατασκευασμένη με σιδηρο­παγές μπετόν-αρμέ. Στοίχισε 10 εκατομμύρια δραχμές, τα οποία καταβλήθηκαν από το κράτος ως μέρος της δαπάνης για την κατα­σκευή της εθνικής οδού Πειραιώς- Μεσολογγίου.

Εγκατάλειψη…

Από τότε μέχρι σήμερα, η γέφυρα του Μόρνου συνεχίζει να εξυπηρετεί εκατοντάδες κατοίκους των Δήμων Ναυπακτίας και Δωρίδος που τη χρησιμοποιούν για τις καθημερινές τους μετακινήσεις, αλλά και δεκάδες επισκέπτες των ορεινών περιοχών.

Ποιά είναι όμως η κατάσταση στην οποία βρίσκεται εδώ και χρόνια η γέφυρα; Η λέξη εγκατάλειψη ίσως είναι η μόνη που μπορεί να την περιγράψει. Από τα τόξα αποκολλούνται τσιμεντένια κομμάτια με ό, τι αυτό συνεπάγεται για όσους κινούνται κατά μήκος της. Ενώ, όσον αφορά στα υποτυπώδη πεζοδρόμιά της, αυτά είναι ιδιαιτέρως επικίνδυνα για τους πεζούς.

Response code is 404

Έφτασε και στη Βουλή, αλλά!

Το ζήτημα της αναγκαιότητας της αποκατάστασης των προβλημάτων της γέφυρας του Μόρνου έχει φτάσει μέχρι και τη Βουλή. Θυμίζουμε πως το Νοέμβριο του 2011, ο τότε βουλευτής Ηρακλείου (τονίζουμε του Ηρακλείου!) της Δημοκρατικής Συμμαχίας, Λευτέρης Αυγενάκης, είχε καταθέσει σχετική κοινοβουλευτική παρέμβαση προς το υπουργείο Υποδομών. Το αποτέλεσμα όμως ποιο ήταν; Το υπουργείο Υποδομών δεν προέβη σε κάποια ενέργεια.

Ενέργειες από την Αντιπεριφέρεια Φωκίδος – Η προφορική διαβεβαίωση

Τον ίδιο μήνα (Νοέμβριος 2011) η αντιπεριφερειάρχις Παναγιώτα Γαζή, είχε αποστείλει έγγραφο στον Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας, Κλέαρχο Περγαντά, αλλά και στον Περιφερειάρχη Απόστολο Κατσιφάρα (αριθμ. πρωτ. 534/11–11–2011) για τα προβλήματα τα οποία παρουσιάζει η γέφυρα Μόρνου. Εν συνεχεία, η ίδια πραγματοποίησε επίσκεψη με τη Διεύθυνση Τεχνικών Έργων της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και της Περιφερειακής Ενότητας Φωκίδας.  Δόθηκε κατόπιν εντολή στη Διεύθυνση Τεχνικών Έργων της Περιφέρειας, οπότε και συντάχθηκε Τεχνική Έκθεση Αυτοψίας με πλήρη φωτογραφική τεκμηρίωση των παρουσιαζόμενων βλαβών της γέφυρας από μελετητικό γραφείο. Μετά από ένα χρόνο, και συγκεκριμένα στις 13 Φεβρουαρίου πραγματοποιήθηκε κοινή συνάντηση στην οποία συμμετείχαν από πλευράς Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας ο Διευθυντής της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων της Περιφέρειας με Τεχνικούς Υπαλλήλους και Τεχνικό Υπάλληλο της Περιφερειακής Ενότητας Φωκίδας και από πλευράς Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας ο αρμόδιος Αντιπεριφερειάρχης, ο Γενικός Διευθυντής και Τεχνικός Υπάλληλος της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων, στους οποίους και παραδόθηκε η τεχνική έκθεση. Στη συνάντηση αυτή, υπήρξε η προφορική διαβεβαίωση ότι η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας θα αναλάβει τη σύνταξη μελέτης αποκατάστασης της γέφυρας, μέσω πιστώσεων, για το λόγο ότι η συγκεκριμένη γέφυρα εξυπηρετεί κυρίως την ορεινή Ναυπακτία, δηλαδή περιοχή της Περιφερειακής Ενότητας Αιτωλοακαρνανίας.

Ενέργειες από τους Δημάρχους – Τουλάχιστον φωτίστηκε!

Οι Δήμαρχοι Δωρίδας Γιώργος Καπεντζώνης και Ναυπακτίας  Γιάννης Μπουλές με επιστολή τους το Μάρτιο του 2013, προς τους Περιφερειάρχες Στερεάς Ελλάδος και Δυτικής Ελλάδος, ζήτησαν την από κοινού αντιμετώπιση τους ζητήματος. Παράλληλα, αποφάσισαν να φωταγωγήσουν τη γέφυρα, με πέντε αξονικά στρογγυλά φωτιστικά στις καμάρες καθώς και φωτιστικά με κολώνες στις δύο εισόδους, ώστε να διευκολύνουν τη διέλευση κατά τις νυχτερινές ώρες.

Το κείμενο των επιστολών είχε ως εξής:

Κύριε Περιφερειάρχη,

Η παλαιά γέφυρα στον ποταμό Μόρνο συνδέει την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδος και την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδος, μέσω της παλαιάς Εθνικής οδού Ναυπάκτου – Λιδωρικίου.

Εδράζεται ανατολικά στην Τοπική Κοινότητα Καστρακίου του Δήμου Δωρίδος και δυτικά στην Τοπική Κοινότητα Δάφνης του Δήμου Ναυπακτίας.

Η εν λόγω γέφυρα κατασκευάστηκε την περίοδο 1932 -1937, είναι τοξωτή με καμάρες, με φέροντα οργανισμό από οπλισμένο σκυρόδεμα.

Ορισμένα από τα τεχνικά και κυκλοφοριακά στοιχεία έχουν ως εξής:

– Οι προδιαγραφές των έργων από σκυρόδεμα δεκαετίας 1930 ήταν πολύ χαμηλότερες των σημερινών που βέβαια είναι και οι πραγματικά απαραίτητες.

– Δεν έχει γίνει καμμία επισκευή, συντήρηση και ενίσχυση της εν λόγω κατασκευής τα τελευταία χρόνια, από όσο γνωρίζουμε.

– Ο κυκλοφοριακός φόρτος είναι αυξημένος (καμμία σχέση με την πρόβλεψη κατά το χρόνο κατασκευής του έργου) αφού συνδέει τις πολυπληθέστερες περιοχές Ναυπακτίας και Δωρίδος.

– Η Ν.Ε.Ο. Ναυπάκτου – Ιτέας δεν έχει κυκλοφοριακή σύνδεση με τους οικισμούς Μαλάματα, Αγ.Πολύκαρπος, Μανάγουλη, Χιλιαδού , Καστράκι και ως εκ τούτου η σύνδεση των οικισμών αυτών με Ναύπακτο, Πάτρα και Εθνική Οδό Ναυπάκτου – ‘Αμφισσας γίνεται αποκλειστικά από την Παλαιά Εθνική Οδό Ναυπάκτου – Λιδωρικίου και την παλαιά γέφυρα του Μόρνου.

– Επισημαίνεται τέλος ότι σε επαφή με τον ποταμό Μόρνο και ακριβώς μετά τη γέφυρα, λειτουργεί άτυπο Βιοτεχνικό Πάρκο (γίνονται ενέργειες για θεσμοθέτησή του από τα αρμόδια Υπουργεία) στην περιοχή Μαλαμάτων – Καστρακίου.

Αυτό έχει σαν συνέπεια πολύ μεγάλα φορτηγά με υπέρβαρα φορτία (πρώτες ύλες, εμπορεύματα κλπ.) να χρησιμοποιούν τη μοναδική γέφυρα πρόσβασης στις εκεί βιοτεχνίες , την εν λόγω παλαιά γέφυρα του Μόρνου.

Κύριε Περιφερειάρχη,

Λόγω της κατάστασης που βρίσκεται σήμερα η γέφυρα πρέπει να γίνουν άμεσα ενέργειες εκτίμησης και μελέτης της φέρουσας ικανότητάς της και με κατεπείγουσες διαδικασίες να προχωρήσουν όλες οι απαραίτητες παρεμβάσεις ενίσχυσης του φέροντα οργανισμού ώστε να εξασφαλιστεί και η ακεραιότητα του έργου και κυρίως να συνεχίσει η απρόσκοπτη και ασφαλής χρήση της παλαιάς γέφυρας του Μόρνου.

Επειδή το εν λόγω έργο είναι διαπεριφερειακό παρακαλούμε για τις ενέργειές σας για την από κοινού αντιμετώπισή του.

Έως πότε;

Η κατάσταση παραμένει ως έχει…και το ερώτημα που αν μη τι άλλο επιτάσσει μια άμεση απάντηση είναι ένα: έως πότε; Έως πότε θα επικρατεί η κατάσταση αυτή σε μία γέφυρα που εξυπηρετεί εκατοντάδες πολίτες καθημερινά; Έως πότε θα περιμένουμε να γίνει το μοιραίο για να λειτουργήσουμε και πάλι εκ των υστέρων; Οι υπεύθυνοι καλούνται να λάβουν δραστικότερα μέτρα από αυτά της ανταλλαγής εγγράφων και των προφορικών δεσμεύσεων και να δικαιολογήσουν επιτέλους το λόγο για τον οποίο είναι υπεύθυνοι.Η γέφυρα έχει καταπονηθεί και έχει αφεθεί στην τύχη της. Έως πότε;




(Για τα ιστορικά στοιχεία του ρεπορτάζ, χρησιμοποιήθηκαν πληροφορίες που δημοσίευσε η εφημερίδα της Ένωσης Ευπαλιωτών Δωρίδος «Το Ευπάλιο»)


ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΥΜΕ, ΠΩΣ:  θα στείλουμε σήμερα κιόλας το παρόν δημοσίευμα και στο γραφείο του Κώστα Μπακογιάννη Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας, αλλά και στον κ. Απόστ. Κατσιφάρα Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας, μιας κι ο Μόρνος βρίσκεται στα σύνορα και των δύο  κι ευελπιστούμε πως θα δουν με σοβαρότητα το όλο θέμα και δεν θα χρειαστεί να ρίξει ο ένας τις ευθύνες στον άλλον, ως είθισται να κάνουν οι πολιτικάντηδες του τόπου μας…

Εδώ θα είμαστε, θα το παρακολουθούμε με μεγάλη προσοχή και θα επανέλθουμε και δριμύτεροι αν χρειαστεί….

Αποτέλεσμα εικόνας για Γέφυρα Μόρνου

Advertisements